Sabah saat 05.30…Thamel’deki otelimizin önünden sessizce ayrılıyoruz. Şehir henüz uyanmamış. Gökyüzü karanlığın son tonlarını taşıyor. Sokak lambalarının solgun ışığı altında birkaç motosiklet, birkaç bisiklet ve omzunda yük taşıyan insanlar…
Yolumuz çok uzak değil. Katmandu’nun her sabah yalnızca 06.00 ile 08.00 arasında kurulan yerel üretici pazarına gidiyoruz. İki saat… Sadece iki saatliğine yaşayan bir pazar.
Saat sekizi gösterdiğinde hiçbir tezgâha izin yok. Meyve kasaları toplanıyor, sebzeler kamyonetlere yükleniyor. Biraz önce rengârenk olan sokak, sanki hiçbir şey yaşanmamış gibi yeniden şehrin günlük akışına teslim oluyor. Bu kadar kısa sürede kurulup dağılan bir pazarı ilk kez görüyorum.
Burada büyük marketlerin parlak raflarında görmeye alıştığımız kusursuz domatesler, birbirinin aynısı elmalar ya da cetvelle ölçülmüş gibi duran salatalıklar yok.
Domatesin biri büyük, biri küçük…
Patateslerin şekli birbirini tutmuyor.
Havuçlar eğri büğrü…
Lahananın yaprakları yırtık.
Ama hepsinin ortak bir yanı var.
Hepsi gerçek.
Toprağın içinden çıktığı gibi…
Kimsenin estetik kaygısıyla düzeltilmemiş, cilalanmamış, parlatılmamış.
Belki de doğallığın tanımı tam olarak bu.
Pazarda yürürken sadece alışveriş yapılmıyor.
İnsanlar selamlaşıyor, pazarlık ediyor, gülüyor, taşıyor, bekliyor…
Renkler birbirine karışıyor.
Baharat kokuları, taze sebzeler, meyveler, satıcıların sesleri…
Bir anda kendinizi başka bir zamana ışınlanmış gibi hissediyorsunuz.
Ve aslında gerçekten öyle…
Çünkü bulunduğumuz ülke Nepal.
Burada kullanılan Bikram Sambat takvimine göre yıl 2083.
Yani bizden yaklaşık 56 yıl 8 ay ilerideler.
Cep telefonum 2026’yı gösterirken, pazarın tam ortasında ben 2083 yılını yaşıyorum.
Zamanın sadece rakamlardan ibaret olduğunu düşündüren ilginç bir duygu bu.
Katmandu’da hayatın en güzel tarafı, kusursuz olmak değil…
Olduğu gibi kalabilmek.
Tıpkı bu pazardaki insanlar gibi…
Tıpkı toprağın sunduğu meyve ve sebzeler gibi…
2083 yılından sevgiler…
Dr. Derya Güncan
Merak Edenler için Katmandu Thamel Pazarında ürünlerin kilogram başı Türk Lirası karşılığı şöyle; Domates (büyük): 18-21, Domates (küçük): 3-11, Patates: 9-12, Soğan: 12-13, Lahana: 15-18, Karnabahar: 18-21, Havuç: 24-31, Yeşil acı biber: 9-12, Kapya biber: 18-24, Kuru sarımsak: 49-55, Kültür mantarı: 92-107, Kanya mantarı: 55-70, Fuji elma: 86-92, Muz (düzine): 55-61, Nar: 122-129, Mango: 18-21, Ananas (adet): 55-61, Karpuz: 12-15, Papaya: 28-31, Liçi: 70-77 Lira…
